kwartalnik "Edukacja Biologiczna i Środowiskowa"

ISSN 1643-8779



"Edukacja Biologiczna i Środowiskowa" 2013/2, 3-11

« « « 2013/2

Kliknij tę ikonę, by obejrzeć artykuł we Flashu (plik pdf) | należy odczekać do momentu, aż plik załaduje się w całości, a następnie obracać strony strzałkami klawiatury (w prawo i w lewo) lub chwycić myszką za górny róg i przeciągnąć stronę

Barbara Świerczek, Damian Dudka, Karolina Archacka

Komórki macierzyste. Część II – pluripotencjalne komórki macierzyste

Abstrakt:

Pluripotencjalne komórki macierzyste są zdolne do różnicowania we wszystkie rodzaje komórek i tkanek budujących organizm ssaka. Podczas rozwoju zarodkowego komórki pluripotencjalne zlokalizowane są w węźle zarodkowym blastocysty, z którego – na dalszych etapach rozwoju – wykształci się ciało zarodka. Z komórek węzła zarodkowego blastocysty uzyskiwane są zarodkowe komórki macierzyste (komórki ES, ang. embryonic stem cells). Innym przykładem pluripotencjalnych komórek macierzystych są indukowane pluripotencjalne komórki macierzyste (komórki iPS, ang. induced pluripotent stem cells) otrzymywane w wyniku procesu określanego jako reprogramowanie komórek. Zarówno komórki ES, jak i komórki iPS stanowią cenny model badawczy, a także rozważane są jako źródło materiału do przeszczepu w medycynie regeneracyjnej. Uzyskanie obu wymienionych rodzajów pluripotencjalnych komórek macierzystych jest uznawane za przełom w nauce i medycynie, i zostało uhonorowane Nagrodą Nobla w dziedzinie fizjolo gii lub medycyny. W 2007 r. otrzymali ją Brytyjczyk Martin Evans oraz amerykańscy uczeni Mario Capecchi i Olivier Smithies, których badania doprowadziły do uzyskania komórek ES i otrzymania przy ich wykorzystaniu modyfikowanych genetycznie myszy. Natomiast w 2012 r. Nagrodą Nobla wyróżnieni zostali Brytyjczyk John Gurdon i Japończyk Shinya Yamanaka za prace nad reprogramowaniem komórek.

Stem cells. Part II – pluripotent stem cells

Abstract:

Pluripotent stem cells are able to differentiate into all types of cells and tissues buliding mammalian organism. During embryo development pluripotent cells are localized in the inner cell mass of blastocyst, which serves as a source of cells for embryo body formation. Pluripotent cells building inner cell mass can be isolated and propagated in vitro as embryonic stem cells (ES cells). Another type of pluripotent stem cells, i.e. induced pluripotent stem cells (iPS cells), is derived as a result of the process called cell reprogramming. Both ES cells and iPS cells serve as a valuable research tool. They could also be used as a potential source of cells for transplantation in regenerative medicine. Derivation of both ES and iPS cells is considered as a real breakthrough in science and medicine, and was distinguished by the Nobel Prize in physiology or medicine. In 2007 Mario Capecchi, Olivier Smithies, and Martin Evans were awarded for development of methods which enabled derivation of ES cells and genetic modification of mice, while in 2012 John Gurdon and Shinya Yamanaka were awarded for research focused on cell reprogramming.

Key words: pluripotent stem cells, ES cells, iPS cells, reprogramming, multidirectional differentiation, regenerative medicine, cell therapies


"Edukacja Biologiczna i Środowiskowa" 2013/2, pp. 3-11